Met een ware hittegolf zijn we begonnen aan een heerlijke tijd van vakantie. Een tijd van genieten hopelijk, van vrij zijn voor elkaar, van verwondering om de natuur en om ‘mooie’ mensen op onze weg. Er is tijd voor een goed gesprek, voor hartelijke ontmoetingen. We mogen als ‘pelgrims van hoop’ op zoek gaan naar evenwicht en verbinding. Een goede gids daarvoor reikt Wil Vos ons aan. Astrid van Engeland sluit daar op aan. De enig goede instelling van je navigatie is ‘volg je hart’. Ik wens u allen – namens de redactie – een goede ‘reis’ toe en fantastische ontmoetingen.
Wim Holterman osfs
PELGRIMS VAN HOOP
10 Jaar geleden was ik voor het eerst in Rome. Een stad, die zo’n overweldigende indruk op mij maakte, dat ik destijds spontaan de belofte uitsprak om mijn kleinzoon Caesar, toen nog maar 2 jaar oud, daar mee naar toe te nemen als hij de basisschool zou verlaten. Deze zomer gaat dat gebeuren en dus boekten we vorig jaar de reis, waar al zo lang naar was uitgekeken. De beste optie was de meivakantie. Daar deze dit jaar aansloot op het Paasfeest verwachtten wij al extra grote drukte, maar dat in die week de Paus zou overlijden en er vervolgens een nieuwe gekozen moest worden, dat hadden we toch echt niet kunnen bedenken. Tjonge, wat een mensenmassa daar! Ondanks dat hebben we enorm genoten van wat Rome te bieden heeft. Wat een verhalen, wat een geschiedenis! Maar de beroemde kerken en musea waren eigenlijk niet te doen. Rijen van uren! En als je eenmaal binnen was, wilde je zo snel mogelijk weer naar buiten, omdat je het Spaans benauwd kreeg van al die mensen om je heen. Murw van alle drukte rond de St. Pieter ontdekten we de Kerk der Friezen, waar ik niet eerder in was geweest en na het beklimmen van de trap vonden we daar eindelijk een oase van rust, waar we even bij konden komen.
Gelukkig zijn er nog van die “toevluchtsoorden”. Onze eigen kerk in Eemnes is er ook zo een. Een plek, waar je niet afgeleid wordt door overdadige pracht en praal, maar waar ruimte en stilte is voor gebed en bezinning, een plek waar je voor even thuis kunt komen bij God. En het was op de eerste Pinksterdag, dat ik nog zo’n kerkje mocht ontdekken en wel in de Krim. Dat kleine dorpje in Overijssel, waar mijn oudste zoon woont en dat ik zo’n beetje als mijn buitenverblijf beschouw. Dit kerkje is op loopafstand van zijn huis en heeft altijd al mijn aandacht getrokken.
Toch had ik nooit de moed om er eens binnen te gaan. Het is een kerk van de Protestantse gemeente en meestal koos ik toch voor de RK kerk in Dedemsvaart of in Coevorden. Die Pinksterdag dus niet. Was het het werk van de H. Geest? Hoe dan ook, die ochtend werd ik er als het ware naar toe getrokken. Zoals ik al verwacht had, was de kerk van binnen heel sober: eenvoudige blauw-grijze banken, deuren in dezelfde kleur en voorin een enorme, eveneens blauw-grijze preekstoel. Aan het plafond een aantal kroonluchters en aan de muren een paar borden met teksten, die voor mij van afstand niet te lezen waren. Verder nog een paaskaars en een boeket bloemen. Anders niets. In de banken zo’n honderd mede-gelovigen, maar op die preekstoel een heel bijzondere dominee!
“Wie in voor- of tegenspoed hier zegen zoekt, mag hier binnentreden”, zo klonk in het in het openingslied. Nou, intens dankbaar voor en gelukkig met mijn nieuwe “oude” huis, waar ik sinds begin mei weer mag wonen, zat ik daar in “voorspoed” en voelde mij dan ook meteen meer dan welkom. Het lied eindigde met de woorden: “Waar de kerk van Liefde leest, is het feest”. Mijn hart maakte een sprongetje! Een kerk die van Liefde leest, kan het nog Salesiaanser? Die dominee bracht het die ochtend in praktijk en wel zodanig, dat je een speld kon horen vallen in dat kerkje. Centraal stonden de tien woorden, die Mozes in vuur en rook ontvangen had op de berg. “Want”, aldus de dominee, “Pinksteren is het feest van het woord. En in deze tien woorden, die door ieder van ons in onze eigen taal verstaan mogen worden, wil God ons niets opleggen, maar wijst hij ons liefdevol een richting, een richting ten leven. Het zijn dan ook woorden van hoop en toekomst.” Wat klonk dat vertrouwd. Deze taal vinden we immers ook bij Franciscus van Sales.
Op zijn geheel eigen wijze heeft deze Franse bisschop, in vuur en vlam gezet door Gods’ liefde, getracht de boodschap van het evangelie, de boodschap van liefde, hoop en toekomst, toegankelijk te maken voor alle mensen, ongeacht hun afkomst of hun levensstaat. En de woorden die hij daarbij koos, hadden niets van doen met opgelegde regels of wetten, nee, het waren en zijn woorden van bevrijding, van goede raad, die richting wijzen naar een andere manier van leven. Een manier van leven, waarbij God betrokken wordt, die op God is gericht. Frans noemde dat een “devoot” leven, oftewel een aan God gewijd leven. Dat klinkt nogal vroom in deze tijd, maar onze pater Willem Spann osfs, die een paar maanden geleden helaas is overleden en aan wie wij veel te danken hebben, wist er andere woorden aan te geven. Hij noemde het “een evenwichtig leven”. “Evenwicht tussen je natuurlijke, door allerlei omstandigheden bepaalde situatie en de diepere betekenis van je leven”, aldus Willem Spann in zijn bewerking van het boek van Franciscus van Sales: “Inleiding tot het devote leven”.
Die dingen doen, die je dichter bij de diepere betekenis van je leven brengen. Zijn dat niet die dingen, die je met liefde doet? Uit liefde voor je medemens, voor de schepping, uit liefde voor God, maar ook uit liefde voor jezelf?
DOE ALLES UIT LIEFDE, NIETS UIT DWANG
is een bekende uitspraak van Franciscus van Sales. En daarbij vertrouwt hij ons ook nog eens de geest van vrijheid toe. Met zo’n geest mogen wij de 10 woorden van Mozes verstaan, klonk het vanaf de kansel in dat kerkje in de Krim. Woorden van hoop, met liefde uitgesproken.
Voor het kerkje staat een bord, waarop de tekst: “Het geloof is als Wifi, je ziet het niet, maar het verbindt wel”. Franciscus en die dominee, even “raakten” zij elkaar op die Pinksterdag, twee Pelgrims van hoop!
Hoop, dat, wat er ook mag gebeuren in onze wereld, er een liefdevolle God is, die met ons is begaan. Hoop, die ik mee naar huis nam en die ik hier met u wil delen!
Wil Vos-Post
JE HART VOLGEN
In ontmoetingen met mensen hoor ik regelmatig iemand zeggen: ‘Het is dat er van mij verwacht werd dat ik de boerderij over zou nemen, maar ik ben geen boer in hart en nieren.’ Of: ‘Er was vroeger geen geld voor een opleiding, anders was ik de verpleging in gegaan.’ Of: ‘Ik had graag voor de klas gestaan, maar vroeger was het nu eenmaal zo dat je thuis bleef en voor je kinderen zorgde. Een werkende moeder zijn kon helemaal niet.’
Het zijn zomaar enkele voorbeelden die aangeven hoe moeilijk het kan zijn om je hart te volgen, je passie achterna te gaan, te doen waartoe je je ten diepste geroepen voelt. Allerlei zaken kunnen je daarvan afhouden: de verwachting die je ouders van je hebben en waar je niet tegenin durft te gaan, niet de opleiding gaan volgen die je eigenlijk al zolang wilt doen omdat je het geld dat je met je huidige werk verdient niet wilt of kunt missen, de angst voor wat de omgeving wel niet zal zeggen van de keuze die je maakt, bang zijn om anderen te kwetsen of teleur te stellen.
Allerlei redenen zijn er om niet te doen wat je eigenlijk graag zou willen of waarvan je voelt dat het eigenlijk je weg is. Wij mensen hebben nu eenmaal de neiging om de gemakkelijkste en veiligste weg te kiezen als dat enigszins mogelijk is. Immers, waarom zouden we moeilijk doen als het gemakkelijk kan? Het vinden van je bestemming in het leven is misschien soms ook wel gemakkelijk, maar van dichtbij maak ik maar al te vaak mee dat het tegengestelde waar is. Niet voor niets zegt ook Jezus: ‘Nauw is de poort van het leven, en smal de weg ernaartoe, en slechts weinigen weten die te vinden (Matteüs 7,14).’ En Jezus spreekt uit ervaring. Hij komt op voor mensen voor wie niemand opkomt. Hij houdt mensen een spiegel voor en zegt hun soms eens goed de waarheid. Hij gaat in tegen regels die de mens niet gelukkig maken. En dit alles doet hij niet voor zichzelf, maar vooral omdat hij medemensen gelukkig wil zien.
De weg van Jezus is geen eenvoudige weg. Jezus roept allerlei weerstanden op. Mensen maken het hem niet gemakkelijk. En toch… toch blijft hij die weg bewandelen. Niets of niemand kan hem daarvan weerhouden. Iets of Iemand moedigt hem steeds weer aan om door te gaan. Luisterend naar zijn hart weet Jezus dat hij niet anders kan. Het is zijn roeping, zijn levensbestemming om ‘zo goed als God’ te zijn, ondanks alles.
Zo worden ook wij uitgenodigd door Jezus, door God, door Iets of Iemand, om altijd opnieuw te blijven zoeken naar onze bestemming, naar de weg die God in ons hart heeft gelegd. Als wij in alle eerlijkheid en oprechtheid luisteren naar ons hart, dan kunnen wij uitgroeien tot de mens zoals we ten diepste bedoeld zijn. Tot een écht gelukkig mens, al is en blijft het misschien een weg van bergen en dalen. Zo is het leven!
Astrid van Engeland
Het is natuurlijk prima, dat je de jouw opgelegde taken met zorg uitvoert, maar zorg is heel iets anders dan gejaagdheid. Zorg en ijver zijn tekens van liefde, gejaagdheid heeft heel andere wortels. Daarom wordt je gemoedsrust door zorgzame ijver niet verstoord, maar des te meer door overdreven haast. Probeer je daarom bij je werk echt nooit te haasten. Je komt dan namelijk niet aan een goed oordeel toe en daardoor behartig je je zaken slecht. “Martha toch, wat maak je je druk over allerlei dingen”, zegt Jezus (Lukas 10,41). Het bevalt Hem niet, dat de gastvrouw zich zo onnodig van streek maakt. Daarmee bewijst ze haar gast immers juist een slechte dienst.
Don Bosco en de Oblaten van Sint Franciscus van Sales met hun mannelijke en vrouwelijke takken in Nederland de bekendste voorbeelden zijn. Dit Pinksteren was het resultaat van de confrontatie met maatschappelijke noden tijdens de industrialisatie en de herontdekking van de boodschap van Franciscus van Sales (1567-1622), na Erasmus de grootste christen- humanist van zijn tijd. In 1877 werd Franciscus van Sales door paus Pius IX tot kerkleraar uitgeroepen, wat zijn spirituele erfenis onderstreept.
